Διακρίσεις λόγω θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων

Παρουσιάζονται συνοπτικά αναφορές πολιτών που χειρίστηκε ο Συνήγορος του Πολίτη, σχετικά με αθέμιτες διακρίσεις, τις οποίες σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των αναφερόμενων είχε διενεργήσει εις βάρος τους η διοίκηση, κατά παράβαση των διατάξεων περί ίσης μεταχείρισης

Έτος 2005

Απασχόληση και εργασία

Α. Διάκριση λόγω κομματικής ένταξης (Υποθέσεις 13820/2005, 18035/2005 και 16885/2005)

Τρεις πολίτες διαμαρτυρήθηκαν για τη μεταχείριση που υφίστανται στην υπηρεσία τους, επικαλούμενοι ότι, λόγω της κομματικής τους ένταξης, υφίστανται διάκριση. Ο Συνήγορος του Πολίτη έθεσε τις αναφορές στο αρχείο, διότι έκρινε ότι η διακριτική μεταχείριση εις βάρος υπαλλήλου λόγω πιθανολογούμενης κομματικής ένταξης δεν εμπίπτει στον Ν. 3304/2005, εφόσον η κομματική ένταξη δεν παραπέμπει σε πεποιθήσεις, οι οποίες καλύπτονται από την έννοια των «πεποιθήσεων», όπως αυτές προστατεύονται από το άρθρο 7, παράγρ. 1 του Ν. 3304/2005.

Η έννοια των πεποιθήσεων στο συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο δεν περιορίζεται βέβαια στις θρησκευτικές πεποιθήσεις, δεν θα αντιστοιχούσε όμως στη βούληση του νομοθέτη η διεύρυνσή της ώστε να συμπεριλαμβάνει παντός είδους επιλογές, πρακτικές ή κίνητρα. Κατά την ερμηνευτική προσέγγιση που προκρίνει ο Συνήγορος του Πολίτη, ύστερα από μακρά νομική και συγκριτική μελέτη, ως πεποιθήσεις προστατευόμενες από την παραπάνω διάταξη νοούνται κατ’ αρχήν μόνον οι συνειδησιακές επιλογές ιδεολογικού ή κοσμοθεωρητικού περιεχομένου, των οποίων: (α) τεκμηριώνεται η προηγούμενη εξωτερίκευση με ανάλογη δημόσια δράση ή στάση ζωής, και (β) πιθανολογείται η αιτιώδης συνάφεια προς τη δυσμενή υπηρεσιακή διάκριση. Σε αντίθεση με την τρέχουσα ευρύτατη χρήση του όρου «πολιτικές διώξεις», η στενότερη νομική χρήση του όρου «διάκριση λόγω πεποιθήσεων» δεν περιλαμβάνει άνευ άλλου τινός τα φαινόμενα δυσμενούς υπηρεσιακής μεταχείρισης. Ο N. 3304/2005 δεν μεριμνά γενικά για την αξίωση αξιοκρατίας και διαφάνειας στην υπηρεσιακή κατάσταση, αλλά προστατεύει μόνο, απέναντι στους κινδύνους διακρίσεων, το ενδιάθετο φρόνημα. Η ανάγκη αξιοκρατίας στο δημοσιοϋπαλληλικό σώμα έχει ισχύ αρχής δικαίου και η αξίωση τήρησής της αποτελεί αγώγιμο δικαίωμα, πλην όμως ο νομοθέτης δεν θέλησε να καταστήσει τον Συνήγορο του Πολίτη αρμόδιο για την εφαρμογή αυτών των κανόνων· την αρμοδιότητα αυτή επιφύλαξε μόνο για τα διοικητικά δικαστήρια.

Β. Μουσουλμάνος Έλληνας - εγγραφή σε ιατρικό σύλλογο (Υπόθεση 12573/2005)

Γιατρός μουσουλμανικού θρησκεύματος, πρώην υπήκοος Ιορδανίας και νυν έλληνας υπήκοος, διαμαρτυρήθηκε για την άρνηση του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης να τον εγγράψει ως μέλος του, μολονότι είχε όλες τις απαιτούμενες προϋποθέσεις. Ύστερα από άτυπη διερευνητική παρέμβαση της Αρχής, ο γιατρός ενημέρωσε τον Συνήγορο του Πολίτη ότι η εγγραφή του τελικά πραγματοποιήθηκε.

Παρενόχληση

Α. Διακριτική μεταχείριση μουσουλμάνων από αστυνομικό όργανο (Υπόθεση 13256/2005)

Ομάδα μουσουλμάνων, κατοίκων δήμου του Νομού Ροδόπης,  διαμαρτυρήθηκε για τη συμπεριφορά αστυνομικού οργάνου που υπηρετεί στο αστυνομικό τμήμα της περιοχής. Συγκεκριμένα, ο αστυνομικός επέβαλε πρόστιμα εις βάρος τους για αμφισβητούμενες παραβάσεις και εξαπέλυσε εναντίον τους απειλές και ύβρεις. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, η συμπεριφορά του αυτή αποτελούσε παρενόχληση και, για τον λόγο αυτόν, ζήτησαν τον έλεγχο των προαναφερόμενων ενεργειών με βάση τον Ν. 3304/2005. Μολονότι ο Συνήγορος του Πολίτη έκρινε ότι οι καταγγελλόμενες ενέργειες δεν εμπίπτουν στο πεδίο δράσης της Αστυνομίας, πράγμα που θα αποτελούσε «παροχή υπηρεσιών» κατά την έννοια του νόμου, προέβη σε άτυπη διαμεσολάβηση προς την προϊσταμένη αρχή (Αστυνομική Διεύθυνση Ροδόπης), προκειμένου να ελεγχθεί η νομιμότητα των ενεργειών του αστυνομικού με βάση το γενικότερο νομοθετικό πλαίσιο. Η παρέμβαση αυτή οδήγησε στη διενέργεια προκαταρκτικής έρευνας και στο πόρισμα ότι δεν υπήρχαν πειθαρχικές ευθύνες του εμπλεκόμενου οργάνου. Η Αρχή έκανε άτυπες συστάσεις προς τη διοίκηση του Αστυνομικού Τμήματος για καταβολή ιδιαίτερης προσοχής στο θέμα, καθώς διενέξεις αυτής της μορφής μπορεί να οδηγήσουν σε διατάραξη της κοινωνικής ειρήνης.